CHP Genel Başkan Yardımcısı Ulaş Karasu, İşsizlik Sigortası Fonu’nun amacından uzaklaştırıldığını belirterek, fonun işsiz kalan yurttaşı koruyan bir sosyal güvence olmaktan çıkarılıp işveren teşviklerinin finansman aracına dönüştürüldüğünü söyledi. Karasu, “İşçinin primiyle büyüyen fon, işsiz kalanlara dar, işverene geniş çalışıyor” dedi.
Karasu yaptığı yazılı açıklamada, İşsizlik Sigortası Fonu’nun emeğin primleriyle oluşan kamusal bir güvence mekanizması olduğunu vurguladı. Bugün yaşanan sorunun fonda kaynak bulunmamasıyla açıklanamayacağını belirten Karasu, asıl meselenin fonun işsizliği telafi eden bir güvence olmaktan çıkarılarak emek piyasasını esnekleştiren tercihlere bağlanması olduğunu vurguladı. Karasu, erişimi zorlaştıran koşullar ve işverene yönelen teşviklerin, sigorta mantığını zayıflattığına dikkatleri çekti.
Karasu, işsizlik sigortasının bireysel bir yardım alanı olarak görülemeyeceğini belirterek, “Bu sistem; gelirin korunmasını, istihdamın sürekliliğini ve iş güvencesini birlikte taşıyan kamusal bir sözleşmedir. Fonun başarısı büyüklüğüyle değil, işsiz kaldığında yurttaşı ne ölçüde ayakta tuttuğuyla ölçülür” diye konuştu.
Rakamlar çarpıcı tabloyu ortaya koyuyor
İŞKUR verilerine dikkat çeken Karasu, son üç yılda fonun kullanımındaki dengesizliğin açık biçimde görüldüğünü söyledi. Karasu’nun paylaştığı bilgilere göre:
2023 yılında işçilere ödenen işsizlik ödeneği 21 milyar 674 milyon lira olurken, işverenlere aktarılan teşvik ve destekler yaklaşık 40 milyar liraya ulaştı.
2024 yılında işçilere ödenen tutar yaklaşık 46 milyar lira, işverenlere aktarılan teşvikler ise 71 milyar lira oldu.
2025 yılında işçilere ayrılan pay 80 milyar 650 milyon lirada kalırken, işverenlere aktarılan tutar 97 milyar 231 milyon liraya yükseldi.
Bu tabloya göre, son üç yıldır işverene 208 milyar kaynak aktarılırken, işçilere ödenen tutarın 147 milyar lirada kaldığını ve işverene aktarılan kaynağın işçiye göre 61 milyar liranın üzerine çıktığını belirten Karasu, “İşçinin primiyle büyüyen fon, işsiz kalanlara dar, işverene geniş çalışıyor” ifadelerini kullandı.
Her iki başvurandan biri fondan yararlanamıyor
Başvurulara ilişkin verilerin de dikkat çekici olduğunu belirten Karasu, 2024 yılında 1 milyon 659 bin yurttaşın işsizlik ödeneği için başvuruda bulunduğunu, ancak yalnızca 798 bin kişinin bu haktan yararlanabildiğini aktardı. Karasu, “Yani her iki işçiden biri, primini ödediği fondan pay alamamıştır” dedi. Fonun menkul kıymet ve nakit varlığının yüz milyarlarca lirayı aştığını hatırlatan Karasu, buna rağmen işsiz kalan işçinin yalnız bırakıldığını belirtti. “İşveren için teşvik var, destek var, prim indirimi var, kamu güvencesi var. İşçi için ise işsiz kaldığında elinde kalan tek dayanak bu fondur” dedi. 
“İşsizlik Fonu teşvik kasası değildir”
İşsizlik Sigortası Fonu’nun kalıcı istihdam yaratmayan, işsizliği azaltmayan ve emeği korumayan her kullanımının sosyal sigortanın özünü zayıflattığını vurgulayan Karasu, fonun kısa vadeli teşviklerin finansman kaynağına dönüştürüldüğüne işaret etti. Karasu “Oysa bu fon, güvenceli ve nitelikli istihdam yaratmak için kullanılmalıdır. İşsizlik Sigortası Fonu bir teşvik kasası değildir. Bu fon emeğin parasıdır, işsiz kalan insanın hayata tutunma hakkıdır” dedi.  Fonun kullanım önceliğinin derhal değiştirilmesi gerektiğini belirten Karasu, ağırlıklı olarak işverene akan bir kaynağın kabul edilemez olduğunu ifade etti. Bu anlayışın çalışma hayatında güvencesizliği büyüttüğünü ve iş güvencesini aşındırdığını dile getiren Karasu, “Dün emeklilerimiz, bugün İşsizlik Sigortası Fonu… Ülkemiz devasa bir güvencesizliğe ve geleceksizliğe itilmektedir. Bunun yegâne adresi AKP’nin emek ve emekçi karşıtı politikalarıdır” diye konuştu.

Araç kiralama yöntemi ile araç kullanımı yapan kişilerin takibini sağlayacak olan bu sistemin kişilerin ulaşım özgürlüğü ve evrensel insan hak ve özgürlüklerine aykırılık oluşturabileceği uyarısında bulunan Karasu, güvenlik endişesini de Meclis gündemine getirdi.

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, akaryakıt sektöründe adil rekabeti sağlamak ve kayıt dışı ekonomiyle mücadeleyi güçlendirmek amacıyla uygulanacak Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi (UTTS) ilişkin, vatandaşların bazı endişeleri Meclis gündemine taşıdı.

Ülkemizdeki ticari araçların akaryakıt alışverişinin daha güvenli bir sistemle yönetilmesi için Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın hayata geçirdiği UTTS için, 31 Ocak’taki son başvuru tarihine sayılı günler kaldı. UTTS Uygulama Genel Tebliği kapsamındaki mükelleflerin akaryakıt alımlarının kaydedilmesi ve vergi düzenlemelerinin yerine getirilmesi amacıyla zorunlu kılınan bu uygulamaya ilişkin bazı iddialar Meclis’e taşındı.

CHP Genel Başkan Yardımcısı Karasu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun yanıtlaması talebiyle hazırladığı önergesinde, “Farklı istasyonlar tarafından kullanılan ve mevcut araçlarda takılı durumda, ancak farklı markalardaki taşıt tanıma sistemleri bulunmasına karşın yeni bir sisteme neden ihtiyaç duyulmuştur? Farklı markalardaki taşıt tanıma sistemlerinin birbirine entegre edilmesi söz konusu değil midir?” diye sordu. Yeni bir taşıt tanıma sistemini vatandaşlar için mecbur hale getirmenin hem vatandaşa hem akaryakıt firmalarına yüksek tutarda masraf anlamına geleceğini de vurgulayan Karasu, mecburi kılınan bu sistemde geçiş süresi uzatımı olup olmayacağının da açıklanmasını istedi.

Ülkemizde faaliyet gösteren günlük oto kiralama firmalarına ait araçlara UTTS’nin kaydı ve montajının kimin yaptıracağını, bunun vergiden düşümünün nasıl sağlanacağı hususunun açıklanmasını isteyen Karasu, “UTTS hayata geçirilirken, başta emniyet olmak üzere diğer güvenlik teşkilatlarından görüş alınmış mıdır? Alınmış ise ne zaman alınmıştır, verilen görüşlerin içerikleri nelerdir? Araç kiralama yöntemi ile araç kullanımı yapan kişilerin de takibini sağlayacak olan bu sistem, kişilerin ulaşım özgürlüğü ve evrensel insan hak ve özgürlüklerine aykırı değil midir? Bu konuda hukukçulardan görüş alınmış mıdır?” sorularına da yanıt verilmesini talep etti.

GÜVENLİK ENDİŞESİ

Sistem kapsamında ekipmanının temin ve ihale süreciyle ilgili de yeterli bilgilendirme yapılmadığına işaret eden Karasu, UTTS’nin yazılım, donanım ekipmanları hangi firma tarafından nereden temin edildiğinin açıklanmasını istedi. “Sistem ekipmanlarının temin işini alan ve İstanbul Bilişim Vadisi'nde bulunan firmanın adı ve ticari unvanı nedir?” diye soran Karasu, İsrail’in Lübnan’daki saldırısını hatırlatarak “UTTS montajının yapıldığı yerler, cihazın takıldığı her bir araç ve istasyonlar “potansiyel bir bombaya dönüşme riski” taşıdığı iddiası doğru mudur? İsrail istihbarat servisinin Lübnan'da Hizbullah’a karşı kullandığı binlerce çağrı cihazını eş zamanlı olarak infilak ettirmesinin ardından söz konusu sistem üzerinden ulusal güvenliğimizi riske atabilecek bir saldırı gerçekleştirilebileceği yönündeki iddialar doğru mudur? Bu konuda gerekli risk analizleri, araştırma ve çalışma yapılmış mıdır? Yapılmış ise içeriği nedir?” sorularına yanıt verilmesini talep etti.

İhalesi 2013 yılında dönemin Ulaştırma Bakanı Binali Yıldım tarafından gerçekleştirilen tünel inşaatı yılan hikayesine döndü. Her biri 4 bin 300 metre olmak üzere toplam 8 bin 600 metrelik çift tüpten oluşan Geminbeli Tüneli’nin açılışı 2025 yılına kaldı.

Konuyu defalarca TBMM gündemine getiren, soru önergeleri verip açıklamalar yapan CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, kış şartlarının çetin geçtiği bölgede tünelle ulaşımın daha çok güvenlik sağlanacak olan tüneli bir kez daha gündem yaptı. Geçen yıl, bakanlığın bütçe görüşmeleri sırasında tünelin ne zaman bitirileceğini Bakan Uraloğlu’na soran ve “Işığı gördük, devamını da göreceğiz inşallah” yanıtını alan Karasu, bu yıl da bir kez daha bakana verdiği sözü hatırlattı. Bakan bu kez gelecek yılı işaret ederek “2025 yılında bitirilecek” sözünü verdi. Ancak tünelin önümüzdeki yıl açılıp açılmayacağı da belli değil.

BİTİRİLEMEYEN TÜNEL

Tünelin ihalesi gerçekleştiğinde Binali Yıldırım Bakanlık görevinde idi. Daha sonra sırayla Lütfi Elvan, Feridun Bilgin, Binali Yıldırım (yeniden geldi), Ahmet Arslan, Cahit Turhan, Adil Karaismailoğlu ve Abdulkadir Uraloğlu bu görevi üstlendi. Ancak tünelin akıbeti değişmedi. 500 milyon liraya mal olan tünel için özellikle 2021 yılından bu yana “Gelecek sene açılacak” hiç vaatleri gerçekleşmedi.

Toplamda 8 bakan gören tünelle ilgili iktidara bir kez daha çağrı yapan CHP Sivas Milletvekili ve Genel Başkan Yardımcısı Karasu, 2016’da Binali Yıldırım, tünelin açılışı için 2018 tarihini verdiğini hatırlatarak, “Yıl 2024 oldu. 2019’da hattın tamamlanamadığını, tünelin açılamadığını ifade ettiğimde dönemin valisi Salih Ayhan bu kez 2021 yılında tamamlanacağını ifade etmişti. Yine o dönem bakan olan Cahit Turhan da soru önergeme verdiği cevapta 2021’de tamamlanacağını açıklamıştı. Yine geçen yıl bütçe görüşmelerinde Ulaştırma ve Altyapı Bakanı’na sordum. ‘Işığı gördük’ dedi ama yine bitirilemedi. Bu yıl da yine bakana sözünü hatırlatarak sordum. 2025 yılında bitirileceğinin sözünü verdi. Bakanın sözüne inanmak istiyoruz. Tünelin bitirilemeyişi, Sivaslı hemşehrilerimizi ciddi anlamda mağdur ediyor. 11 yıl geçti üzerinden, bir an önce tamamlanmasını talep ediyoruz” diye konuştu.

Adını, Karadeniz ile iç bölgelerin bağlantı yolu olarak bilinen Suşehri-Sivas kara yolu güzergahındaki 2 bin 10 rakımlı Geminbeli Geçidi'nden alan tünel, tamamlandığında Karadeniz’i Akdeniz Bölgesi'ne bağlayacak.

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Sivas Milletvekili Ulaş Karasu, Kangal'daki termik santralin halk sağlığına verdiği zararlarla ilgili Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığı’na soru önergesi verdi.

Karasu önergesinde, termik santral nedeniyle bölgede yaşanan olumsuzluklara dikkat çekerek şunları dile getirdi:

"Kangal termik santralinde, elektrik üretimi için yakılan kömürlerin küllerinin yarattığı tehlikeler vatandaşın hayatını olumsuz etkilemeyi sürdürüyor. Yaklaşık 35 yıldır faaliyet gösteren termik santralde yakılan kömürün tozları, Gürün ilçesine bağlı Mağara köyü sınırları içerisinde depolanıyor. Açık depolama usulüyle biriken yanmış kömür tozları, adeta “zehir dağı” oluştururken çevre köyler içinde hayatı güçleştiriyor. Ekinler, yer altı ve içme suları ile yetişen meyve ve sebzeler olumsuz etkilenirken, köylüler en temel uğraşlarından vazgeçip köylerini terk ediyor. Kül dağından yayılan küllerden en çok etkilenen, kül dağına 200 metre mesafedeki Mağara köyündeki vatandaşlar oluyor. Evlerinin balkonuna dahi çıkamayan vatandaşlar arasında, solunum cihazına bağlı olarak yaşamak zorunda kalan vatandaşlar da bulunuyor."

Karasu, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'na soru önergesi verdi

Karasu, Bakan Kurum’a “Vatandaşlarımızın sağlığı, çevrenin korunması her şeyin üstündedir. İnsanlar, bu santralin yaydığı küller nedeniyle evlerinin balkonuna dahi çıkamıyor. Ne zaman önlem alacaksınız” diye sordu. Karasu, Kurum’a şu soruları yöneltti:

- Kangal Termik Santrali’nin çevre ve insan sağlığına yönelik denetimi en son hangi tarihte yapılmıştır? 2020 yılından günümüze kadar olan dönemde yapılan denetimlerin sonuçları nelerdir?

- Santralin ünitelerinin her birinin bacasından salınan gaz ve cürufun mevzuata göre kirletici sınır değerini aştığı günlerin sayısı nedir? Santralin kül ve cüruflarına ilişkin analizler en son ne zaman yapılmıştır? Yapılan analizlerin sonuçları nelerdir?

- Santralin çevre ve toplum sağlığına yönelik atık yönetimi, filtre ve diğer rehabilitasyonlarına yönelik yapılan iş ve işlemler nelerdir? Eksik olduğu belirlenen iş ve işlemler var mıdır?

- Termik Santrale, çevre ve insan sağlığına olumsuz etkileri gerekçesiyle 2020 tarihinden önergenin yanıtlandığı tarihe kadar olan dönemde ne kadar ceza kesilmiştir? Bu cezanın ne kadarı tahsil edilmiştir?

- Termik santralden kaynaklanan atık sular arıtılmakta mıdır? Arıtma işlemlerin yer altı ve yer üstü sularına bir etkisi bulunduğuna yönelik tespit ya da tespitler bulunmakta mıdır?

- Termik santralde yakılan kömürün depolanmasına ilişkin bakanlığınızın yaptığı en son denetimin tarihi ve sonuçları nedir? Depolamaya ilişkin bakanlığınızın santral yöneticilerine yönelik bir yaptırımı olmuş mudur? Olmuş ise içeriği nedir?

- Köylerde oluşan kül dağları ve rüzgarlı havalarda yayılan küller nedeniyle, köylerin havasının bozulduğu, insan sağlığı, ağaçlar, sebze ve meyvelerin olumsuz etkilendiği, solunum hastalıklarının en yüksek seviyeye yükseldiği, kanserden ölenlerin sayısının gün geçtikçe arttığı yönünde vatandaşların şikayetleri hakkında bakanlığınızın bugüne kadar herhangi bir işlem yapmamış olmasının gerekçesi nedir?

8- Kangal Termik Santrali’nin toplum sağlığı, çevre, hava, yeraltı ve yerüstü sularının kirlenmesinin önlenmesi hususunda bakanlığınız hangi tedbirler almıştır? Bu konuda bir eylem planı var mıdır?