"Oteller kapalı, emekçiler işsizlikle karşı karşıya"

CHP Antalya Milletvekili ve Sanayi ve Ticaret Komisyonu Üyesi Çetin Osman Budak, Rusya’nın Ukrayna saldırısıyla ortaya çıkan belirsizlikler nedeniyle turizm sezonu başlamasına rağmen birçok otelin açılamadığını dile getirdi. Türkiye’ye gelen her 4 turistten 1’inin çatışma halindeki iki ülkeden geldiğine dikkat çeken Budak, Türkiye'de 120 milyar dolarlık turizm yatırımları var. Turizmciler şunu soruyor: "Devlet burada bize destek verecek mi?" Meçhul. Bir Turizm Bakanı var, kendisi otel sahibi, herhâlde şu anda sektörle değil, kendi işiyle ilgileniyor. Bir tek açıklama yok. Saraydan da bir açıklama yok. Sezon başlamasına rağmen oteller kapalı, emekçiler işsizlikle karşı karşıya. Acilen turizm garanti fonu kurulmalı” dedi.

TBMM Genel Kurulunda görüşülen torba kanunla seyahat acentalarının TÜRSAB’a yapacakları yıllık aidat ödemesinin 600 lira düşüren düzenlemenin yetersiz olduğunu dile getiren Budak, şöyle konuştu:

TURİZM YATIRIMLARI TEHLİKEDE

“Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısının üzerinden kırk gün geçti ve Türkiye'nin en önemli turizm pazarlarından 2'si; ilk 3 sırada, 1'inci Rusya, 2'nci Almanya, 3'üncü Ukrayna'ydı. Türkiye'nin toplam turistinin 2021 yılında yüzde 27'si bu iki ülkeden geldi yani 4 kişiden 1'i bu 2 ülkeden geldi. Şimdi bu turistlerin bu sene gelmeme ihtimali var. Türkiye'de 120 milyar dolar değerinde turizm yatırımları var. Bu insanlar şunu soruyor: "Devlet burada bize destek verecek mi?" Meçhul. Bir Turizm Bakanı var, kendisi otel sahibi, herhâlde şu anda sektörle değil, kendi işiyle ilgileniyor. Bir tek açıklama yok. Saraydan da bir açıklama yok. Ben niye bunları dile getiriyorum? Turizm sektöründe çalışan 1 milyon 400 bin emekçi var. Bu insanlar şu anda, daha henüz çalıştıkları otellere çağırılmadı. 1 Nisanda sezon açılırdı, bugün nisanın ilk haftasını bitirdik, şimdi bu insanlar aç ve açıkta. Geçen dönemlerde kısa çalışma ödeneğiyle bir kısmına çare bulundu fakat şu anda bu insanların kaderleri de meçhul. Bu kadar otelin, hepsinin gelecekle ilgili endişeleri çok büyük, sebebi de şu: Zaten pandemide darbe aldılar, 2016 uçak krizinde darbe aldılar, hepsi boğazlarına kadar borçlular. Eğer otellerini açamazlarsa, yatırımlarını devretmek zorunda kalacaklar”

SEYAHAT ACENTALARINA AİDAT İNDİRİMİ YETERSİZ

“Seyahat acentelerinin Türkiye Seyahat Acentaları Birliği’ne(TÜRSAB) ödedikleri aidatın üzerinden indirim öngörülüyor; bu indirim de yüzde 36 olan yeniden değerleme oranının yarısı kadar. Şaka gibi, komedi. Seyahat acenteleri 2020 yılında, pandemide hiç iş yapamadılar. 2021'de çok az iş yapmışlardı. Türkiye'de 12 bin seyahat acentesi var; 12 bin seyahat acentesinin birçoğu batık şu an, ciddi bir bölümü batık. Düzenlemeyi, TÜRSAB istemiş olabilir, yani bu seyahat acentelerinin durumunu bildiği için ‘En azından bir nefes olur’ diye iyi niyetle istemiş ama bu torba kanun teklifinin içine bunu getirmek anlaşılır bir şey değil. Kaldırın bunu, o zaman bir işe yarar çünkü 5 bin lira gibi bir rakam, bu yıl ödenecek 5.088 lira, yaptığınız indirim de 600 lira yani bunu yapmasanız da olur. Kaldırın, hiç olmazsa bir işe yarasın. Seyahat acenteler da desin ki: ‘Devletimiz bize sahip çıktı, efendim, işte, bu kadar zor durumda olduğumuzu biliyor, onun için de biz bunu ödemiyoruz.’

“OTELLERİMİZ HARAÇ MEZAT YABANCILARIN ELİNE GEÇEBİLİR”

Rusya ve Ukrayna’dan getirilen turistin yüzde 80'ini getiren Türk sermayesi tur operatörleri var. Tur operatörlerinin şu anda nereye doğru evrilecekleri belli değil. Daha önce Avusturya'dan Türkiye'ye turist getiren bir şirket battı, Avusturya'dan turist sayısı çok azalmıştı; Almanya'danyine bir Türk firması batmıştı, Almanya'dan gelen turist sayısı çok azaldı; bir de Nordik ülkeleri, İsveç, Norveç, Danimarka'dan turist getiren bir Türk firması batmıştı, oralardan da turisti kaybettik; şimdi Arap turiste mahkûmuz. Bu tarafta da savaş var, ne olacağı belli değil. Bakın, haraç mezat bu otellerimiz yabancıların eline geçebilir, böyle bir tehdit var. Acilen turizm garanti fonu oluşturulup buraların desteklenmesi lazım”