"Yangın bölgelerinde antik kentlere zarar veriliyor"

İYİ Parti Antalya Milletvekili Hasan Subaşı, 2021 yılı temmuz ayında Manavgat merkezli orman yangınlarında zarar gören alanlarda maden ocağı ruhsatı verilmesinin, SİT alanlarındaki ve antik kentlerdeki tarihi doku ile doğal yaşama büyük zararlar verdiğini belirterek, bu talana ‘’dur’’ denilmesini istedi. Subaşı, Bodrum ve Antalya Kundu’da bu alanlara otel bile inşa edildiğini dile getirerek, ‘’Bunun adı yağmadır, talandır, doğa katliamıdır’’ dedi.

Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kiriş tarafından cevaplandırılmak üzere TBMM Başkanlığına konu ile ilgili bir soru önergesi veren Antalya Milletvekili Hasan Subaşı, 28-29 Temmuz 2021 tarihlerinde 17 ilimizde toplam 58 orman yangını meydana geldiğini hatırlatarak; ‘’bu yangınların 38 tanesi kontrol altına alınarak söndürülmüştür. Ancak Türkiye’nin güney hattı boyunca Adana, Osmaniye, Mersin, Kayseri, Antalya ve Muğla’da söndürülemeyen orman yangınlarında doğamız ve yaban hayatı mahvolduğu gibi, vatandaşlarımız hayatlarını kaybetmiş, evleri, mal ve mülkleri, küçük ve büyükbaş hayvanları, seraları ve tarımsal ürünleri zarar görmüştür’’ dedi.

Yöre halkı büyük acılar yaşadı

Bölgede insanların hayatlarını, mallarını kaybettikleri ve büyük acılara yol açan, yangın sonrası, Yangın gören alanların Anayasa ve yasalar uyarında yeniden ağaçlandırılması gerektiğini dile getiren Subaşı açıklamasını şöyle sürdürdü:

‘’Anayasanın 169. Maddesi uyarınca yanan ormanların yerinde yeni orman yetiştirilir, bu yerlerde başka çeşit tarım ve hayvancılık yapılamaz. Bütün ormanların gözetimi Devlete aittir. Bu ormanlar zamanaşımı ile mülk edinilemez ve kamu yararı dışında irtifak hakkına konu olamaz. Ormanlara zarar verebilecek hiçbir faaliyet ve eyleme müsaade edilemez’’

Otel bile yapıldı, sıra taş ve maden ocaklarında

Hasan Subaşı, hemen ardından yangın alanlarına yasaların tam tersi yapılaşmalara girildiğini, bu alanların yandaşlara peşkeş çekildiğine dikkat çekerek, şunları söyledi:

‘’Bodrum’da Güvercinlik, Kızılbük, Pina Yarımadası, Antalya Kundu’da ve ülkemizin güzide bölgelerinde çıkan orman yangınları sonrası bu alanlarda otel inşa edilmiştir. Şimdi de Manavgat’tın orman varlığını büyük oranda yok eden yangın sonrasında taş ve maden ocağı ruhsat başvuruları, bölgedeki antik kentlerin talan edilmesi, bu bölgelerin turizme tahsis edilmesi, vb. girişimler olduğu görülmektedir.

Yine bu bölgede yer alan pek çok tarihi sit alanı statüsünde olan antik yerleşimlerden biri olan Manavgat’ta yer alan Lyrbe (Seleukeia) Antik Kentinde yanmış ağaçların kesimi işinin Side Müze Müdürlüğü, ile Manavgat Orman İşletmesi arasında koordineli bir şekilde yürütülmesi kararlaştırılmıştır. Manavgat Orman İşletme Müdürlüğü’nü kesim işlemini Eylül Palet Orman Ürünleri İnşaat Nakliye Sanayi Ticaret Limited Şirketi’ne ihale etmiştir’’

İş makineleriyle antik kente zarar verdiler

Side Müze Müdürlüğü yetkililerinin ağaç kesiminin kendilerine haber verilmeden gerçekleştirildiğini söylediğini dile getiren Antalya Milletvekili Hasan Subaşı, Müze Müdürlüğü tarafından bölgede kazı yapıldığı, iş makineleriyle antik kente zarar verilerek yol açıldığını tespit ettiklerini dile getirerek hazırladıkları raporu şöyle açıkladı:

‘’Side Müze Müdürlüğü’nün 8 Kasım’da antik kentte yaptığı inceleme sonucunda yaptığı tespite göre ‘Kentin üst kısmında batı, kuzeybatı ve güneybatı kısmında müdürlüğümüze haber verilmeden ağaç kesimi yapıldığı, iş makinasıyla yer yer 15 metreyi bulan yaklaşık 600-800 metre uzunluğunda yol açılmış olduğu, topoğrafyayı değiştirecek ölçüde yer yer iki metreyi bulacak şekilde derinleşmeye gidilip çıkartılan toprak ve kayanın açılan yolu düzleme işlemi için kullanılmış olduğu, açılan yolun kenarlarında kesilen ağaçların istiflendiği, ayrıca ağaç kesimi sırasında sarnıcın kemerinin yıkılmış olduğu, kontrolsüz işlemlerin devam ettiği…’’

Subaşı ayrıca bu eylemin yasalara göre suç olduğunu da hatırlatarak, ‘’Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunun 65. Maddesi uyarınca ‘korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile korunma alanlarının yıkılmasına, bozulmasına, tahribine, yok olmasına veya her ne suretle olursa olsun zarar görmesine kasten sebebiyet verenler ile izin alınmaksızın inşaî ve fiziki müdahale yapanlar veya yaptıranlar, iki yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır’’ diye konuştu.

Subaşı’nın Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kiriş’e soruları da şöyle:

Yangınlarda zarar gören bölgelerin taş ve maden ocaklarına açıldığı iddiası doğru mudur?

Orman yangınlarının çıktığı Temmuz 2021 tarihinden bugüne Manavgat ve Gündoğmuş ilçelerimiz için yapılan maden ve taş ocağı arama, işletme ruhsatı başvurusu kaç tanedir?

Anayasa’nın amir hükmü 169. Maddesi açık iken yapılan maden ve taş ocağı başvurularına Bakanlığınızca ne cevap verilmiştir? Bölgede açılmak istenen maden ve taş ocaklarıyla ilgili başlatılan bir tahkikat var mıdır? İnceleme yapılmış mıdır?

Orman yangınlarının çıktığı Temmuz 2021 tarihinden bugüne Manavgat ve Gündoğmuş ilçelerimizde yer alan tarihi sit alanlarının kaçına orman yenileme işlemi yapılmaktadır?

Manavgat’ta yer alan Lyrbe (Seleukeia) Antik Kenti ve buradaki tarihi sit alanı içinde yangından zarar gören ormanların yenilenmesi çalışmalarını yapan şirketin Side Müze Müdürlüğü’nün tutanağıyla bölgeye ve antik kentin yapılarına zarar verdiği tespit edilmiştir. Bu konuda Bakanlığınızca başlatılan bir tahkikat var mıdır? İnceleme yapılmış mıdır?

Tarihi sit alanlarında ve antik kentlerde, bölgede verilen zarara yol açan sorumlular hakkında suç duyurusunda bulunulmuş mudur? Ya da mevcut bir suç duyurusu tarafınıza tebliğ edilmiş midir?