"Bütçe iflasa gidiyor!"

CHP Manisa Milletvekili Bekir Başevirgen, mart ayında bütçenin 69 milyar TL açık verdiğini söyledi.

Manisa 11.05.2022, 10:43 11.05.2022, 11:24
"Bütçe iflasa gidiyor!"

CHP Manisa Milletvekili Bekir Başevirgen, mart ayında bütçenin 69 milyar TL açık verdiğini söyleyerek “Kur Korumalı Mevduat (KKM)  hesapları için Hazine ve Merkez Bankası tarafından ödenen yaklaşık 25 milyar liralık kur farkı, bütçe açığını ve faiz giderlerini tetikledi. Varlık Fonu bünyesindeki kuruluşlar da dahil olmak üzere zarardaki kuruluşlara borç verme kalemi bir ayda yüzde 1033 arttı. Tüm bunlar daha üçüncü ayda bütçenin iflasa gittiğini gösteriyor.” Dedi.

“Bütçe Açığı Dönemine Geçildi”

Şubat ayında 69 milyar 737 milyon TL aylık bütçe fazlasına karşılık, mart ayında neredeyse buna yakın tutarda açık verildi. Nisan ayından itibaren bütçe açığı dönemine geçilmiş olduğunu söyleyen Başevirgen, “Yılsonu için 2022 Bütçe Yasasında hedeflenen 278 milyar liralık açık tutarının ciddi ölçüde aşılacağı ortada. Ocak ayında başta elektriğe yüzde 127, doğalgaza yüzde 25 oranında yapılan zamların yanı sıra alkollü içkilere ve sigaraya yapılan yüzde 47 oranındaki ÖTV artışı sayesinde bütçe fazlası verilmişti. Daha sonra şubat ayında Merkez Bankası kârı ile ihtiyat akçesinden yapılan aktarımın öne çekilmesiyle bütçeye 50 milyar TL para ilave edilerek fazla verildi. Bu aktarımlar bitti. KKM’de TL mevduattan KKM’ye geçen hesap sahiplerinin kur farkı Hazine tarafından, döviz mevduatından KKM’ye geçiş yapanların kur farkı ise Merkez Bankası tarafından ödeniyor. Daha ilk ayda KKM’den ötürü Hazineye yaklaşık 12 milyar TL ilave bir yük geldi.  Merkez Bankası’nın ödediği tutarın net olmamakla birlikte en az bu düzeyde veya biraz üzerinde olduğu düşünüldüğünde toplam kur farkı ödemesinin 25 milyar lirayı bulduğunu söylemek mümkün. Mart'ta Kur Korumalı Mevduat hesabında parasını tutanların ilk üç aylık vadelerinin bitimi sonrasında ortaya çıkan yaklaşık 25 milyarlık kur farkı ödemelerinin Hazineden yapılması, 69 milyar liralık aylık bütçe açığını ortaya çıkartan en önemli etkenlerden biri oldu. “ dedi.

“Hazineye Milyarlarca Liralık Yük Bindi”

KKM’ye geçiş hesabı olanlara yapılan kur farkından kaynaklı aktarımların Hazineye milyarlarca liralık ödeme yükü bindirdiğini söyleyen Başevirgen, “Bir yandan Hazinenin yükü artırılırken diğer yandan KKM hesap sahiplerinin elde ettiği faiz gelirinde yüzde 15’lik stopaj vergisi sıfırlandı. KKM’ye geçen şirketlere stopaj muafiyetine ilave olarak Kurumlar Vergisi muafiyeti getirilmesi bütçe gelirlerinde azalmaya neden oldu. Döviz varlıklarını KKM’ye geçiren şirketlere sağlanan kurumlar vergisi istisnasının süresi mart sonunda dolduğu için TBMM’den geçirilen torba yasa ile muafiyet süresi haziran sonuna kadar uzatıldı ve Cumhurbaşkanına bu süreyi üçer ay daha uzatma yetkisi verildi. Böylece döviz varlıklarını KKM’de tutan tüzel kişi şirketler Cumhurbaşkanlığı kararıyla üçer aylık uzatmalar sayesinde yılsonuna kadar vergi muafiyeti elde edebilecekler. Önümüzdeki aylarda KKM’de vadeler doldukça hazineden yapılacak kur farkı ödemeleri artacak. Stopaj ve kurumlar vergisi istisnalarıyla bütçe gelirlerinin azalması nedeniyle çok daha yüklü bütçe açıklarıyla karşılaşılacak.” Dedi.

“Borç Verme Kalemindeki Tutar Şimdiden Bütçesini Aştı, Yeni Bütçe Yasası Şart”

Bazı gıda maddelerinde ve hijyen ürünlerinde yürürlüğe konan ancak fiyat artışları üzerinde neredeyse hiçbir etkisi görülmeyen KDV indirimleri de eklendiğinde, vergi gelirlerinin daha da gerilediğini, gelir-gider açığının ise katlanarak büyüyeceğini söyleyen Başevirgen, “Geçen ay bütçe gelirleri 155 milyar 967 milyon TL olurken, bütçe giderleri geçen yılın mart ayına kıyasla yüzde 102,3 artışla 224 milyar 939 milyon TL oldu ve aylık bütçe açığı 69 milyar lirayı buldu. Özellikle Varlık Fonu bünyesindeki ÇAYKUR, TÜRKŞEKER, BOTAŞ vb. kuruluşların olağanüstü zararları nedeniyle, mart ayında borç verme kalemi geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1033,3, cari transferler yüzde 85,7 oranında arttı. Borç verme kalemindeki tutarın ocak-mart döneminde 63 milyar 457 milyon TL olması ve bütçe yasasında bu kaleme ayrılan yıllık 61 milyar 599 milyon liralık ödeneğin daha yılın ilk üç ayında aşılması bütçenin iflası anlamına geliyor. Hatalı ve öngörüsüz ekonomi politikaları nedeniyle kur ve enflasyonun fırlaması sonucu, aralık ayında TBMM’den geçen bütçe kanununun bir gerçekçiliği kalmadığı ortada. Süratle yeni bir bütçe yasası çıkartılmalı.” Dedi.

Yorumlar (0)
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31